Қазақстандық фототрофты микроорганизмдер дақылдарының коллекциясы
← Артқа

Satbayev University Химиялық және биохимиялық инженерия кафедрасының қауымдастырылған профессоры

Қосалбаев Бекжан Дүйсенбіұлы

Философия докторы (PhD), биотехнология

Түйіндеме

Еңбек тәжірибесі

09.2021 жылдан Satbayev University Химиялық және биохимиялық инженерия кафедрасының қауымдастырылған профессоры.
09.2016 жылдан Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-дағы ғылыми-зерттеу қызметі: 09.2016 жылдан кіші ғылыми қызметкер; 07.2020 жылдан ғылыми қызметкер.
09.2020–08.2021 Satbayev University сениор-лекторы.
2017–2018;
2020–2021
Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ Биология және биотехнология факультетінің зертхана меңгерушісі (09.2017–08.2018; 09.2020–08.2021).
2017–2020 Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ Биотехнология кафедрасының оқытушысы (09.2017–05.2018), аға оқытушысы (09.2018–05.2019; 09.2019–05.2020).
09.2011–08.2015 Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ Биология және биотехнология проблемалары ғылыми-зерттеу институтының лаборанты.

Білімі

2023–2025 Постдокторантура, Қытай ғылым академиясының Тяньцзинь өнеркәсіптік биотехнология институты (TIB, CAS), Қытай. Диплом № 313380.
2017–2020 «Биотехнология» мамандығы бойынша PhD, әл-Фараби атындағы ҚазҰУ, Алматы. Диплом AFU № 0000197.
2015–2017 «Биология» мамандығы бойынша жаратылыстану ғылымдарының магистрі, әл-Фараби атындағы ҚазҰУ. Диплом № 0111098.
2011–2015 «Биология» мамандығы бойынша жаратылыстану бакалавры, әл-Фараби атындағы ҚазҰУ. Диплом № 0083785.

Біліктілікті арттыру курстары және тағылымдамалар

2022–2023 «Болашақ» бағдарламасы аясындағы ғылыми тағылымдама, профессор Tatsuya Tomo зертханасы, Tokyo University of Science, Жапония (15.07.2022–29.05.2023).
2019 Синтетикалық биология бойынша халықаралық оқу курсы, TIB, CAS, Тяньцзинь, Қытай (14.10–02.11.2019).
2019 Профессор Tatsuya Tomo зертханасындағы ғылыми тағылымдама, Tokyo University of Science, Жапония (07.01–02.03.2019).
2016–2017 Dankook University Биотехнология кафедрасындағы ғылыми тағылымдама, Чхонан кампусы, Корея Республикасы.
2016 М.В. Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің Биология факультеті Биофизика кафедрасындағы ғылыми тағылымдама, Мәскеу, Ресей (06–21.05.2016).

Ғылыми және редакциялық қызмет

Satbayev Conference редакциялық алқасының мүшесі.

Processes журналының «Biodegradation, Bioremediation, and Sustainable Bioprocesses for Environmental Protection and Circular Bioeconomy» арнайы шығарылымының шақырылған редакторы.

Frontiers in Microbiology журналындағы «Advances in Microbial-Based Solutions: Food Coloring, Flavoring and Fragrance» тақырыптық жинағының редакторы.

Ғылыми және педагогикалық қызмет

Негізгі зерттеу бағыттары: цианобактериялар мен микробалдырлар негізінде биосутегі және биоотын алу; цианобактерияларды генетикалық түрлендіру; синтетикалық микробтық қауымдастықтар; АЦК-дезаминаза түзетін бактериялар; өсімдіктердің өсуін ынталандыру, микробтық биотыңайтқыштар және ағынды суларды биологиялық тазарту.

Оқытқан пәндері: жалпы биология, биохимия, микроорганизмдер биотехнологиясы және техникалық микробиология.

Ағылшын тілін меңгеру деңгейі — Upper-Intermediate.

Марапаттар мен стипендиялар

2022 «Болашақ» халықаралық бағдарламасының стипендиаты; Tokyo University of Science университетіндегі тағылымдама.
2021 Қазақстан Республикасының «ЖОО-ның үздік оқытушысы» атағының иегері.
2021 Жас ғалымдарға арналған мемлекеттік ғылыми стипендия иегері.
2021 «Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-дың үздік жас ғалымы».

Ғылыми жобаларға жетекшілік ету

2025–2027 AP26193911 «Өсімдіктердегі этилендік стресті төмендету үшін АЦК-дезаминаза түзетін бактериялардан синтетикалық микробиомдарды ғылыми негіздеу, әзірлеу және сынақтан өткізу». Гранттық қаржыландыру.
2022–2024 AP14869048 «Сутегін алу тиімділігін арттыру үшін цианобактериялардың hup-мутанттарын құрастыру және культивациялау технологиясын әзірлеу». Гранттық қаржыландыру.
2022–2024 AP13067574 «Цианобактерия штаммдарының сутегін өндіру белсенділігін гендік инженерия әдістерімен арттыру».

Ғылыми жобаларға қатысу

2021–2023 AP09260077 «Сұйық отын — биобутанол алу үшін отандық микробалдырлар коллекциясының биотехнологиялық әлеуетін зерттеу». Ғылыми қызметкер.
2020–2022 AP08052481 «Микробалдырлардың белсенді штаммдары негізінде биодизель алу технологиясын әзірлеу». Ғылыми қызметкер.
2020–2022 AP08052402 «Азотфиксациялаушы цианобактериялар негізінде биотыңайтқыштар алу технологиясын әзірлеу». Ғылыми қызметкер.
2018–2020 AP05131218 «Биодизель өндіру перспективасымен цианобактериялар негізінде ағынды суларды биологиялық тазарту және көмірқышқыл газын кәдеге жаратудың қалдықсыз технологиясын әзірлеу». Кіші ғылыми қызметкер.
2018–2020 AP05131743 «Фототрофты микроорганизмдерді қолдану арқылы ластанған су экожүйелерінің жай-күйін биомониторингтеу және болжау технологиясының ғылыми-әдістемелік негіздерін әзірлеу». Кіші ғылыми қызметкер.

Патенттер

Қазақстан Республикасының «Фототрофты микроорганизмдерді өсіруге және скринингтеуге арналған фотобиореактор» пайдалы моделіне берілген № 4566 патенттің тең авторы. Авторлары: Заядан Б.К., Садвакасова А.К., Усербаева А.А., Қосалбаев Б.Д., Болатхан К., Қожан Д.М.

Конференцияларға қатысу

2020 Цианобактериялар биологиясы жөніндегі 11-ші Еуропалық семинар, 7–9 қыркүйек, Португалия.
2019 Photosynthesis and Hydrogen Energy Research for Sustainability, 23–28 маусым, Санкт-Петербург, Ресей.
2019 4th International Conference on Bioscience and Biotechnology (BioTech 2019), 21–22 ақпан, Куала-Лумпур, Малайзия.
2018 Жас ғалымдардың «Биология — XXI ғасыр ғылымы» Пущино мектеп-конференциясы, 23–27 сәуір, Пущино, Ресей.
2018 Студенттер мен жас ғалымдардың халықаралық «Фараби әлемі» конференциясы, 10–11 сәуір, Алматы, Қазақстан.

Жарияланымдар және ғылыми көрсеткіштер

International Journal of Hydrogen Energy, Renewable and Sustainable Energy Reviews, World Journal of Microbiology and Biotechnology, Journal of Biotechnology, Cells және басқа да халықаралық журналдарда жарияланған ғылыми еңбектердің авторы және тең авторы.

h-index — 22; дәйексөздер саны — 1 318.

Scopus Author ID: 57205673698 Web of Science ResearcherID: Q-6587-2017

Таңдамалы жарияланымдар

1. Kossalbayev B.D., Wei M., Wang J., et al. (2025). Growth promotion of synthetic microbial communities influenced by the function, diversity and interactions of their constituent strains and soil types. World Journal of Microbiology and Biotechnology, 41, 181. doi: 10.1007/s11274-025-04403-w

2. Kossalbayev B.D., Kakimova A.B., Bolatkhan K., et al. (2022). Biohydrogen production by novel cyanobacterial strains isolated from rice paddies in Kazakhstan. International Journal of Hydrogen Energy, 47(37), 16440–16453. doi: 10.1016/j.ijhydene.2022.03.126

3. Allakhverdiev E.S., Khabatova V.V., Kossalbayev B.D., et al. (2022). Raman Spectroscopy and Its Modifications Applied to Biological and Medical Research. Cells, 11(3), 386. doi: 10.3390/cells11030386

4. Sadvakasova A.K., Kossalbayev B.D., Token A.I., et al. (2022). Influence of Mo and Fe on Photosynthetic and Nitrogenase Activities of Nitrogen-Fixing Cyanobacteria under Nitrogen Starvation. Cells, 11(5), 904. doi: 10.3390/cells11050904

5. Kossalbayev B.D., Tomo T., Zayadan B.K., et al. (2020). Determination of the potential of cyanobacterial strains for hydrogen production. International Journal of Hydrogen Energy, 45, 2627–2639. doi: 10.1016/j.ijhydene.2019.11.164

6. Sadvakasova A.K., Kossalbayev B.D., Zayadan B.K., et al. (2020). Bioprocesses of hydrogen production by cyanobacteria cells and possible ways to increase their productivity. Renewable and Sustainable Energy Reviews, 133, 110054. doi: 10.1016/j.rser.2020.110054

Халықаралық ғылыми ынтымақтастық

Қытай ғылым академиясының Тяньцзинь өнеркәсіптік биотехнология институты (TIB, CAS, Қытай): постдокторантура және синтетикалық микробтық қауымдастықтарды бірлесіп зерттеу; тең авторлары — Jingjing Wang және Zhiyong Huang.

Tokyo University of Science (Жапония), Tatsuya Tomo зертханасы: ғылыми тағылымдамалар және цианобактериялардың биосутегі өндіруі жөніндегі бірлескен жарияланымдар.

Dankook University (Корея Республикасы) және М.В. Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетіндегі (Ресей) ғылыми тағылымдамалар.

Satbayev University сайтындағы кәсіби парақша